1. In de soto-school werd het tellen van de ademhaling al snel vervangen door het simpelweg volgen van het in- en uitademen door de neus. Dit staat bekend als shikan-taza. Meestal zijn de leerlingen in staat om dit een lange periode ongestoord te doen; mochten ze wel verward raken in het web van hun gedachten, dan gaan ze rustig terug naar het volgen van de in- en uitademingen.
Shikan-taza wordt gezien als een van de hoogste – en moeilijkste – za-zenniveaus’s om vol te houden. De leerling wordt niet geholpen door visualisaties, voordrachten, verhalen of raadsels; hij of zij neemt enkel de wereld in zich op, zoals een berg of een boom dat zou doen: onverbiddelijk en verlicht. Gedachten, gevoelens, zelf het verlangen naar satori: alles wordt vergeten.
Alleen te zitten.
2. De beoefenaar gaat zitten, bewegingloos.
Zonder gedachten, gevoelens of andere dingen die zouden kunnen afleiden.
Het zitten zelf is de manifestatie van de ware natuur van de Buddha.
Zelfs satori of verlichting wordt gezien als niet noodzakelijk:
Er is enkel het zitten zoals de Buddha.
Nooit afgeleid, leeg vanbinnen.
Geen doel, geen verlangen.
Niets.
Alleen te zitten.
3. Tijdens de beoefening van shikan-taza is za-zen de hoogste manifestatie van de Buddha-natuur van een persoon.
Meer is er niet nodig. Sommige beoefenaars van de soto-school zeggen dat satori niet nodig is, omdat het afhankelijkheid voedt, en dat za-zen het beste is wat bereikt kan worden. Dit is een zeer strikte filosofie, die veel vertrouwen van de beoefenaars vereist. Het is heel moeilijk om hieraan te voldoen, zonder de steun van mede-beoefenaars een een roshi.
Za-zen.
Alleen te zitten.